Są wielkości karteczki Post-it. Jednak te maleńkie kraby skrzypce potrafią wchłaniać i rozkładać cząstki mikroplastiku. Tak twierdzą naukowcy.
Drobne kraby po cichu odgrywają „niezauważalną rolę” w sprzątaniu planety: pochłaniają mikroplastik.
REKLAMA
REKLAMA
Nowe badanie, opublikowane w czasopiśmie Global Change Biology, śledziło populację krabów skrzypce w silnie zanieczyszczonym lesie namorzynowym na północnym wybrzeżu Kolumbii. Te kraby nie dorastają do szerokości karteczki Post-it.
Tutaj lata ekspansji miejskiej i rolniczej zdegradowały systemy namorzynów, co doprowadziło do jednych z najwyższych poziomów zanieczyszczenia plastikiem na świecie.
Mimo to badacze stwierdzili, że kraby dobrze sobie radzą i potrafią zjadać oraz rozdrabniać duże ilości drobnych cząstek plastiku obecnych w osadach. Uchodzą za „inżynierów ekosystemu” i rozdrabniają plastik w ciągu kilku dni, szybciej niż promienie słoneczne i fale.
Jak kraby skrzypce przystosowują się do mikroplastiku
Dotąd w laboratoriach wykazywano, że kraby skrzypce zjadają plastik. To pierwsze badanie, które sprawdziło, czy w środowisku naturalnym unikają plastiku, czy raczej przystosowują się do jego obecności.
Badacze z Universidad de Antioquia w Turbo i Medellín, University of Exeter oraz Corporation Center of Excellence in Marine Sciences (CEMarin) wyznaczyli pięć kwadratów o powierzchni 1 m kw. w miejskim lesie namorzynowym i spryskali je roztworami o objętości 100 ml, zawierającymi mikrosfery polietylenowe. To drobne cząstki plastiku, które pod światłem UV świecą jaskrawymi kolorami.
Powtarzali ten zabieg przez 66 dni, a następnie pobrali próbki osadów oraz 95 osobników.
„Chcieliśmy ustalić, jak mikrosfery rozkładają się w głównych narządach i czy kontakt krabów z mikrosferami prowadzi do ich rozdrobnienia na mniejsze cząstki”, mówi kierownik badań, profesor José M. Riascos.
Badanie wykazało, że kraby zgromadziły mikroplastikw stężeniu 13 razy wyższym niż w osadach. Cząstki nie były rozłożone równomiernie między narządami; najwięcej znajdowano w jelicie tylnym.
Wiele z tych cząstek ulegało dalszemu rozdrobnieniu. Zespół uznał, że wyspecjalizowane jelito, przystosowane do mielenia pokarmu, wraz z bakteriami rozkładającymi plastik może wspomagać ten proces. U samic rozdrobnionych cząstek było więcej niż u samców.
Czy mikroplastik szkodzi krabom skrzypcom?
Naukowcy ostrzegają, że ta imponująca zdolność może mieć cenę: w tkankach tych zwierząt mogą powstawać szkodliwe nanoplastiki, które później trafiają do łańcucha pokarmowego.
To pokazuje, jak ważne są dalsze badania, by sprawdzić, czy te fragmenty mikroplastiku pogarszają kondycję krabów i przechodzą do organizmów ich drapieżników.
Wciąż nie wiadomo dokładnie, jak i w jakim stopniu mikroplastik wpływa na zdrowie. Jednak wiele badań ostrzega przed możliwymi powiązaniami z poważnymi problemami, takimi jak nowotwory, schorzenia układu oddechowego czy zawał serca.