Premier Słowacji powiedział, że Bratysława może „przejąć pałeczkę od Węgier” i zablokować pożyczkę UE dla Ukrainy w wysokości 90 mld euro, jeśli nie zostaną przywrócone dostawy ropy rurociągiem Przyjaźń.
Węgry obecnie blokują pożyczkę w wysokości 90 miliardów euro (107 milionów dolarów) dla Ukrainy w związku ze sporami dotyczącymi rurociągu Przyjaźń, który w styczniu wstrzymał dostawy rosyjskiej ropy. Słowacja i Węgry, jedyne państwa członkowskie UE, które nadal importują rosyjską ropę przez ten system, wywierają coraz większą presję na Kijów.
REKLAMA
REKLAMA
W nagraniu wideo opublikowanym na Facebooku 8 marca, Fico powiedział, że omówi kwestię Przyjaźni na spotkaniu z przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulą von der Leyen 10 marca. Fico spotyka się we wtorek w Paryżu z przewodniczącą Komisji Europejskiej przy okazji szczytu poświęconego energii jądrowej.
Orbán ma problemy z poprarciem w sondażach przed wyborami 12 kwietnia, a opozycyjna partia TISZA, kierowana przez Pétera Magyara, ma znaczną przewagę. Zarówno on, jak i Fico oskarżyli Ukrainę o odmowę naprawy rurociągu w celu wywarcia presji politycznej na Budapeszt i Bratysławę.
Fico powiedział również, że Bratysława wezwie Ursulę von der Leyen do wywarcia presji na prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego, aby zezwolił na inspekcję rurociągu - w tym miejscu Fico powtórzył swoje niedawne twierdzenie, że Słowacja posiada tajne zdjęcia satelitarne potwierdzające, że Przyjaźń nadal działa.
"Głównym przesłaniem będzie to, że Słowacja jest gotowa przejąć pałeczkę od Węgier, jeśli zajdzie taka potrzeba. W tej chwili pożyczka wojskowa dla Ukrainy w wysokości 90 miliardów euro jest skutecznie zablokowana. Ale nie jestem naiwny" - powiedział słowacki premier.
Do wyborów parlamentarnych na Węgrzech pozostały 34 dni, a obecnie rządząca partia Fidesz ustępuje opozycyjnej partii TISZA w sondażach opinii, co prowadzi do coraz bardziej wrogiej retoryki wobec Ukrainy ze strony Viktora Orbána, który ma też przyjmować również pomoc od rosyjskich ekspertów wyborczych.
Węgierski rząd, powszechnie postrzegany jako najbardziej prokremlowski w UE, utrzymuje bliskie stosunki z Moskwą pomimo czterech lat wojny na Ukrainie. Viktor Orbán już kilkakrotnie wykorzystał węgierskie weto w UE, aby zablokować sankcje wobec Moskwy i opóźnić pomoc dla Kijowa. Najnowszym źródłem napięcia w niestabilnych stosunkach między Kijowem a węgierskim rządem jest spór o ropociąg.
Podczas gdy Kijów twierdzi, że rurociąg wymaga naprawy z powodu ataku Rosji na zachodnią Ukrainę pod koniec stycznia, Słowacja i Węgry oskarżają ukraiński rząd o celowe wstrzymywanie dostaw. Oba kraje wstrzymały eksport oleju napędowego do Ukrainy w odwecie, a Orbán zagroził "złamaniem" tego, co nazywa blokadą ukraińskiej ropy "siłą".
Węgierski rząd ogłosił 20 lutego, że zablokuje pożyczkę UE dla Ukrainy do czasu przywrócenia dostaw rosyjskiej ropy przez Przyjaźń. Kredyt w wysokości 90 mld euro, który został wstępnie zatwierdzony w grudniu 2025 roku, pokryje dwie trzecie potrzeb Ukrainy w latach 2026-2027.
Z tej pożyczki 30 miliardów euro (36 miliardów dolarów) przeznaczono na wsparcie budżetowe, a 60 miliardów euro (71 miliardów dolarów) na cele wojskowe. Bez tych środków Ukrainie może zabraknąć gotówki do połowy 2026 roku.
W swoim przemówieniu z 8 marca Fico nazwał fundusze "pożyczką wojenną" i "prezentem" dla Ukrainy - pomimo decyzji rządów Słowacji, Węgier i Czech o niewniesieniu wkładu lub wsparcia.
Pożyczka została zatwierdzona w ramach procedury wzmocnionej współpracy Parlamentu Europejskiego, która nie wymaga jednomyślności. Uwolnienie funduszy dla Ukrainy wymaga jednak formalnego zatwierdzenia przez Radę Europejską.