Badanie w Hiszpanii pokazuje, że brak stabilności zatrudnienia, przeciążenie i poczucie niskiej jakości opieki skłaniają pielęgniarki do odejścia z zawodu. Zjawisko wpisuje się w szerszy trend w Europie.
Intencja porzucenia zawodu pielęgniarki w Hiszpanii nie wynika z jednego czynnika, lecz z całego zestawu uwarunkowań strukturalnych, które podkopują codzienne wykonywanie tego zawodu. Kluczowe są brak stabilności i niska jakość opieki. Do takich wniosków dochodzi nowe badanie (źródło w Hiszpański), z którego wynika, że prawie cztery na dziesięć pielęgniarek w Hiszpanii rozważa odejście z zawodu w nadchodzącej dekadzie.
REKLAMA
REKLAMA
Tak wynika z największego dotąd w kraju badania, przeprowadzonego (źródło w Hiszpański) przez Ministerstwo Zdrowia i Instytut Zdrowia Carlos III (ISCIII), w którym przeanalizowano ponad 20 tys. odpowiedzi i którego wyniki opublikowano w czasopiśmie naukowym „Journal of Nursing Management”.
Raport wskazuje, że 39,6 proc. ankietowanych pielęgniarek zamierza porzucić zawód w ciągu najbliższych dziesięciu lat, a 17 proc. planuje zrobić to już w ciągu zaledwie dwóch lat. Wśród czynników, które tłumaczą tę tendencję, dominują brak stabilności zatrudnienia, przeciążenie obowiązkami oraz negatywne postrzeganie jakości opieki i bezpieczeństwa pacjentów.
Zgodnie z badaniem zatrudnienie na podstawie umów czasowych zwiększa o 33 proc. prawdopodobieństwo odejścia z zawodu, natomiast przekonanie o słabym poziomie bezpieczeństwa pacjentów podnosi to ryzyko aż o 81 proc.. Ponadto 56,5 proc. osób, które chcą zrezygnować z pracy w pielęgniarstwie, wskazuje brak stabilności jako główny powód, a następnie niewielkie uznanie dla zawodu i warunki pracy, które wiele osób uznaje za niewystarczające.
Analiza pokazuje też istotne różnice regionalne: we wspólnotach takich jak Madryt, Wyspy Kanaryjskie, Galicja i Baleary prawdopodobieństwo zamiaru odejścia z zawodu jest ponad dwukrotnie wyższe niż w Nawarrze. Autorzy wiążą to z różnicami w warunkach zatrudnienia i organizacji systemu ochrony zdrowia.
Kolejnym ważnym wątkiem jest rozdźwięk między wykształceniem a wykonywaną pracą: zaledwie 34,5 proc. pielęgniarek ze specjalizacją pracuje w swojej dziedzinie, co dodatkowo zwiększa niezadowolenie zawodowe. Do tego dochodzi brak czasu na opiekę nad pacjentami, przez co 60 proc. ankietowanych przyznaje, że pomija część świadczeń.
Trend ogólnoeuropejski
Zjawisko nie ogranicza się do Hiszpanii. W wielu krajach europejskich systemy ochrony zdrowia mierzą się z rosnącym niedoborem personelu pielęgniarskiego, pogłębianym przez starzenie się społeczeństw, presję na służbę zdrowia i trudności z zatrzymaniem kadr.
Raporty organizacji międzynarodowych ostrzegają, że w najbliższych latach Unia Europejska może potrzebować kilkuset tysięcy dodatkowych pielęgniarek, aby utrzymać jakość opieki. W krajach takich jak Niemcy, Francja czy Wielka Brytania związki zawodowe w ochronie zdrowia alarmują o rosnącej liczbie osób rezygnujących z zawodu na wczesnym etapie kariery i problemach z obsadą dyżurów w szpitalach oraz w podstawowej opiece zdrowotnej.
Hiszpańskie badanie, wpisujące się w Strategiczne ramy opieki pielęgniarskiej na lata 2025–2027, podkreśla konieczność poprawy stabilności zatrudnienia, uznania zawodowego i warunków pracy jako kluczowych elementów, które mogą powstrzymać odpływ kadr. Jeżeli sytuacja nie ulegnie poprawie, zjawisko to może zagrozić trwałości europejskich systemów ochrony zdrowia.