Weryfikacja faktów: fałszywe oskarżenia wobec francuskiego sędziego po porażce Egiptu

Gdy piłkarskie mistrzostwa świata 2026 wchodzą w decydującą fazę, kontrowersje z wcześniejszych rund wciąż podsycane są przez wprowadzające w błąd treści i fałszywe obrazy.

REKLAMA

REKLAMA

Przykładem jest odpadnięcie Egiptu z turnieju 7 lipca, które wywołało falę niepopartych dowodami wpisów w mediach społecznościowych wymierzonych w francuskiego sędziego François Letexiera.

Wszystko zaczęło się po zwycięstwie Argentyny 3:2 nad Egiptem. Spotkanie było pełne kontrowersyjnych decyzji. Argentyńczycy wygrali, choć wcześniej przegrywali dwoma golami. Egipska federacja piłkarska złożyła potem oficjalną skargę do FIFA, oskarżając Letexiera i jego zespół o „poważne błędy sędziowskie”.

Do najbardziej dyskusyjnych sytuacji należał gol Egiptu anulowany po analizie VAR, gdy pomocnik Marwan Attia został ukarany za nadepnięcie na stopę Lisandro Martíneza, oraz przekonanie, że Mohamed Salah był faulowany w polu karnym Argentyny tuż przed tym, jak zespół z Ameryki Południowej objął prowadzenie 3:2.

Egipt zażądał wykluczenia Letexiera z dalszej części turnieju.

Krytyka decyzji sędziego przerodziła się w internecie w szerzej zakrojone teorie spiskowe. Część użytkowników, bez jakichkolwiek dowodów, twierdziła, że rzekome żydowskie pochodzenie Letexiera dowodzi wpływu Izraela na wynik meczu, inni zaś przedstawiali je jako dowód, że FIFA ustawia turniej na korzyść Argentyny.

Zespół fact-checkingowy Euronews, The Cube, przyjrzał się tym zarzutom bliżej.

Wikipedia narzędziem dezinformacji

Wiele wpisów na platformie X rozpowszechniało stwierdzenie, że Letexier urodził się w ortodoksyjnej rodzinie żydowskiej, na podstawie zrzutu ekranu z jego strony w Wikipedii.

Łącznie te wpisy zebrały tysiące wyświetleń na X i TikToku, choć opierają się na niepotwierdzonych informacjach.

Publiczny rejestr edycji Wikipedii pokazuje, że zdanie „François Letexier urodził się 23 kwietnia 1989 roku w gminie Bédée w Bretanii, w północno‑zachodniej Francji, w ortodoksyjnej rodzinie żydowskiej” zostało dodane na jego stronie 8 lipca, wkrótce po meczu Argentyny z Egiptem.

W edycji powołano się na artykuł z francuskiego magazynu „Le Point”. Tekst ten koncentruje się na karierze sędziowskiej Letexiera i jego awansie w świecie francuskiej piłki, nie zawiera jednak żadnej wzmianki o jego religii, pochodzeniu etnicznym ani rodzinie.

Nie ma też żadnych innych wiarygodnych doniesień potwierdzających tę informację o Letexierze.

Po meczu na jego stronie w Wikipedii pojawiły się również inne bezpodstawne zmiany. Z historii edycji wynika, że użytkownicy dodali m.in. twierdzenie, iż sędzia został „opłacony przez Argentynę i FIFA” oraz że spotkanie 1/8 finału z Egiptem było kupione. Obie edycje później usunięto.

Zrzuty ekranu wykonano i rozpowszechniono, zanim fałszywe wpisy zostały usunięte, co pozwoliło im szybko roznieść się w sieci i nadało im pozór wiarygodności.

Poza nadużywaniem Wikipedii, inni użytkownicy mediów społecznościowych szerzyli kolejne niepotwierdzone oskarżenia wobec Letexiera.

Jeden z wpisów, który odnotował ponad dwa miliony wyświetleń, głosił, że „władze przeanalizowały konto bankowe François Letexiera i odkryły, iż w ciągu ostatnich 24 godzin przed meczem otrzymał tajemniczą wpłatę przekraczającą 500 tys. dolarów”.

Takie wpisy krążyły na X po francusku, hiszpańsku i angielsku, nie podając żadnego źródła tych informacji.

The Cube nie znalazł też żadnego komunikatu FIFA, władz francuskich ani uznanych redakcji, który potwierdzałby te rewelacje.

Inne popularne stwierdzenie, szeroko rozpowszechniane na X, głosiło, że Letexier został usunięty z turnieju po skardze Egipskiej Federacji Piłkarskiej.

FIFA potwierdziła, że otrzymała skargę Egiptu, jednak na razie nie ma żadnej oficjalnej informacji o wszczęciu dochodzenia wobec Letexiera i jego zespołu sędziowskiego.

Po wybuchu kontrowersji szef sędziów FIFA, Pierluigi Collina, bronił arbitrów przed oskarżeniami o stronniczość, podkreślając, że „konstruktywna dyskusja o decyzjach zawsze będzie częścią futbolu, ale bezpodstawne zarzuty nie mają miejsca w naszym sporcie”.

„Nikt nie może podważać uczciwości sędziów prowadzących mecze mistrzostw świata FIFA” – dodał.

Zarzuty wobec Letexiera wpisują się w szerszą narrację oraz internetowe teorie spiskowe, według których FIFA faworyzuje Argentynę i nie stosuje swoich przepisów w sposób konsekwentny.

To również element szerszej fali dezinformacji wokół mundialu: w sieci masowo pojawiają się wygenerowane przez AI obrazy, spreparowane nagrania i fałszywe treści o rasistowskim wydźwięku, wymierzone w drużyny i poszczególnych piłkarzy po kontrowersyjnych meczach.