Péter Magyar stwierdził, że jeśli rurociąg „Przyjaźń” wznowi dostawy ropy, Viktor Orbán powinien wycofać swoje „techniczne weto” wobec 90-miliardowej pożyczki dla Ukrainy. Tymczasem Bruksela już przygotowuje grunt pod uruchomienie pierwszej transzy środków.
Péter Magyar, który według doniesień ma objąć stanowisko premiera Węgier po zwycięstwie w wyborach, zaapelował do urzędującego premiera Viktor Orbán, aby przed opuszczeniem urzędu w maju wycofał swoje weto wobec 90-miliardowej pożyczki dla Ukrainy.
REKLAMA
REKLAMA
Pakiet finansowy został wcześniej uzgodniony przez wszystkich 27 przywódców Unii Europejskiej w grudniu. Jednak w połowie lutego Orbán zablokował dalsze procedury prawne, powołując się na spór z Kijowem dotyczący rurociągu „Przyjaźń”, którym przesyłana jest tania rosyjska ropa.
Spór ten odgrywał istotną rolę w nieudanej kampanii reelekcyjnej Orbána. Magyar przypomniał, że Orbán wcześniej zgodził się na pakiet pożyczkowy, a w trakcie kampanii miał stwierdzić, że „dopóki nie ma ropy, nie ma pieniędzy”.
Odnosząc się do wypowiedzi prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego, który zasugerował, że uszkodzony w styczniu przez rosyjskie drony rurociąg może zostać częściowo naprawiony i wznowić działanie do końca miesiąca, Magyar ocenił, że przywrócenie przepływu ropy byłoby „bardzo ważne” dla Węgier. Jednocześnie zaznaczył, że jego rząd przez najbliższe 30 dni będzie jeszcze działał w trybie wykonawczym.
Dodał również, że jeśli rurociąg „Przyjaźń” zostanie ponownie uruchomiony, Orbán może znieść swoje techniczne weto.
Obecnie tylko jeden element pakietu – rozporządzenie zmieniające budżet UE wymagające jednomyślności – pozostaje zablokowany. W praktyce Orbán mógłby polecić swojemu ambasadorowi w Brukseli wycofanie sprzeciwu w dowolnym momencie, kończąc cały proces legislacyjny. Nie jest jednak jasne, czy zdecyduje się na taki krok przed odejściem z urzędu w maju.
Komisja Europejska szybko przygotowuje grunt pod pierwszy transfer środków do Kijowa, gdy tylko obecny impas zostanie przełamany. Władze wykonawcze dysponują już zgromadzoną rezerwą pożyczonych środków, dlatego czekają jedynie na formalną zgodę prawną.
We wtorek Komisja poinformowała, że nadal aktualna pozostaje oferta wysłania zewnętrznej inspekcji do rurociągu „Przyjaźń” oraz sfinansowania jego napraw z funduszy UE. Propozycja ta została wcześniej przedstawiona w celu złagodzenia stanowiska Viktora Orbána i – jak podkreślono – obowiązuje również po wyborach. (Inspekcja nie została jeszcze przeprowadzona).
„Oczywiście oczekujemy, że wszyscy przywódcy UE i wszystkie państwa członkowskie będą przestrzegać swoich zobowiązań” – powiedział rzecznik Komisji.
Po ostrym sporze z Orbánem wokół jego – jak określano – „niedopuszczalnego” weta, stolice państw UE dążą do tego, by odwrócić sytuację i zamknąć ten etap.
We wtorek, występując razem z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim, kanclerz Niemiec Friedrich Merz podkreślił, że środki wojskowe w ramach tej pożyczki „muszą zostać szybko wypłacone”.
„Ukraina pilnie ich potrzebuje. Dzięki nim będzie mogła długofalowo finansować swoją obronę. Rosja powinna potraktować to poważnie” – powiedział Merz.
Zełenski powtórzył to stanowisko, wyrażając jednocześnie przekonanie, że pod przywództwem Pétera Magyara Węgry przestaną blokować „ważne” decyzje dotyczące Ukrainy.
„Jestem pewien, że będziemy współpracować z Węgrami. Łączą nas dobre relacje między ludźmi. Jesteśmy sąsiadami i będziemy kontynuować te relacje” – powiedział.
Dodał też, że relacje powinny opierać się na pragmatyzmie oraz umowach i traktatach, co – jego zdaniem – wzmocni obie strony.
Oprócz samej pożyczki, Węgry wraz ze Słowacją blokują obecnie 20. pakiet sankcji wobec Rosji. Sprzeciwiają się również procesowi akcesyjnemu Ukrainy oraz uruchomieniu 6,6 mld euro pomocy wojskowej w ramach Europejskiego Instrumentu na rzecz Pokoju (EPF).