Czy ludzki mocz może rozwiązać kryzys nawozów w Europie? Szwedzcy kibice piłkarscy sprawdzają to w toalecie.
Szwedzcy kibice piłkarscy wezmą w tym roku udział w zupełnie innym turnieju: siusianiu dla planety.
REKLAMA
REKLAMA
Eleda Stadion, domowy obiekt Malmö FF, otworzy w niedzielę (24 maja) swoje bramy – i toalety – dla inicjatywy, której celem jest zebranie 1000 litrów ludzkiego moczu.
Cel? Ograniczyć zależność Szwecji od importowanych, opartych na paliwach kopalnych nawozów sztucznych.
Na świecie te nawozy azotowe generują co roku 1,13 mld ton ekwiwalentu CO2 – więcej niż cały sektor lotniczy, wynika z badań Center for International Environmental Law (CIEL).
Choć te emisje od dawna budzą niepokój ekspertów ds. klimatu, w ostatnich tygodniach nawozy sztuczne znalazły się pod dodatkowym ostrzałem, bo niestabilna sytuacja geopolityczna zagraża ich dostawom.
Ponieważ Iran wciąż blokuje kluczową dla żeglugi cieśninę Ormuz, około jedna trzecia światowego handlu nawozami została wstrzymana. To zagrożenie dla rolnictwa i bezpieczeństwa żywnościowego na całym świecie.
Cieśnina ma kluczowe znaczenie także dla eksportu gazu ziemnego, który jest niezbędny do produkcji powszechnie stosowanych w Europie i poza nią nawozów azotowych.
Czy ludzki mocz może być realną alternatywą dla nawozów sztucznych?
Ludzki mocz jest bogaty w „wielką trójkę” składników odżywczych niezbędnych roślinom do wzrostu: azot, fosfor i potas. To także główne składniki nawozów sztucznych.
Szwedzki Uniwersytet Nauk Rolniczych (SLU), producent napoju owsianego Oatly, Malmö FF i Sanitation360 połączyli siły, aby zbadać, czy mocz może być obiegową i bezpieczną alternatywą do nawożenia upraw. Zrobią to, przekształcając mocz zebrany na stadionie w nawóz.
„Chodzi o to, żeby wykorzystać zasób, który dziś marnujemy” – mówi Björn Vinnerås, profesor SLU i ekspert w firmie Sanitation360.
„Musimy też zmienić sposób myślenia, bo zbieranie i ponowne użycie moczu nie jest wcale dziwniejsze niż to, co robimy z plastikiem. Dziś zupełnie normalne jest używanie jako nawozu obornika od krów, świń czy kur – i nikogo to nie dziwi.”
Stadion jako poligon do rozwijania tego pomysłu
Domowy stadion Malmö FF wyposażono w 15 pisuarów i jedną toaletę, które pozwalają zbierać mocz na potrzeby projektu.
Od pierwszego gwizdka w tę niedzielę aż do ostatniego meczu Malmö FF u siebie w szwedzkim sezonie, 29 listopada, obiekt będzie poligonem doświadczalnym dla tej technologii zbierania moczu, a także dla rozwiązań dotyczących higieny, logistyki i społecznej akceptacji.
W ramach badań oceniane jest też bezpieczeństwo nawozów otrzymywanych z moczu przy uprawie roślin jadalnych. To kluczowe pytanie, bo przed upowszechnieniem tej metody trzeba rozwiać obawy związane z pozostałościami farmaceutyków i patogenami.
Jeśli projekt zakończy się sukcesem, może otworzyć drogę do przystosowania istniejącej infrastruktury toalet i projektowania przyszłych systemów zdolnych do zbierania moczu na masową skalę.
Ma on także potencjał, by rozwiązać inny problem: obciążenie oczyszczalni ścieków w dużych obiektach, takich jak stadion na 22,5 tys. miejsc. Część składników odżywczych zawartych w ludzkim moczu nie jest dziś odzyskiwana i zamiast tego trafia jako zanieczyszczenie do jezior i mórz.
Badacze szacują, że mocz mógłby teoretycznie zastąpić nawet 30 proc. nawozów sztucznych stosowanych w Szwecji.
W dłuższej perspektywie ambicją zespołu jest także sprawdzenie, czy konsumenci są gotowi zaakceptować żywność wyprodukowaną z wykorzystaniem obiegowych składników odżywczych pochodzących z moczu.